Çocuklarda sıkça karşılaşılan seçici beslenme sorunu, çoğu zaman ebeveynler tarafından “yemek seçme” ya da “geçici bir naz” olarak değerlendirilse de, Ergoterapist Ali Berat Yurdakul, bu durumun altında önemli duyusal ve motor nedenler olabileceğine dikkat çekti.

Tabağın Ötesindeki Mücadele: Seçici Beslenmeye Ergoterapi Merceği   Sadece Bir "Yemek Seçme" Meselesi Mi? Birçok ebeveyn için akşam yemeği saati, adeta bir savaş alanına dönüşebiliyor. Çocuğun sadece belirli renklerdeki gıdaları tüketmesi, besinlerin birbirine değmesine tahammül edememesi veya yeni bir dokuyu reddetmesi genellikle "geçici bir naz" olarak nitelendirilir. Ancak modern sağlık bilimleri ve Ergoterapi bakış açısı, bu durumun her zaman davranışsal bir tercih olmadığını, aksine vücudun duyusal dünyasındaki bir karmaşadan kaynaklanabileceğini gösteriyor.   ​Duyusal Bir Deneyim Olarak Beslenme   ​Ergoterapistler, yemek yeme eylemini insan vücudunun gerçekleştirdiği en karmaşık duyusal işlerden biri olarak tanımlar. Bir lokma ağza alındığında sadece tat alma duyusu değil; koku, dokunma (tekstür), görme ve hatta işitme (çıtırtı sesi) duyuları aynı anda devreye girer. ​Ergoterapi perspektifinden seçici beslenmenin altında yatan temel nedenler şunlardır: ​Duyusal Hassasiyet (Hipersensitivite): Bazı çocuklar için bir yoğurdun pütürlü yapısı, ağız içinde "kum varmış" hissi uyandırabilir. Beyin bu uyaranı bir tehdit olarak algıladığında, çocuk savunma mekanizması geliştirerek yemeği reddeder.   ​Oral-Motor Beceriler: Yemeği ağız içinde çevirme, çiğneme ve yutma koordinasyonu zayıf olan bireyler, boğulma korkusuyla sadece "güvenli" buldukları yumuşak veya kolay çözünen gıdalara yönelebilirler. ​Postural Kontrol: Masada dik durmakta zorlanan, gövde kasları zayıf olan bir çocuk, enerjisini dik durmaya harcamaktan yemek yeme becerisine odaklanamaz. ​Ergoterapistlerin Çözüm Yaklaşımı: "Zorlama, Tanıştır!"   ​Geleneksel "tabağındakini bitirmezsen kalkamazsın" yöntemi, seçici beslenmesi olan çocuklarda travmayı ve reddedişi artırmaktan başka bir işe yaramıyor. Ergoterapistler bu noktada "Duyusal Bütünleme" ve "Gıdayla Kademeli Tanışma" stratejilerini öneriyor: ​Gıda Hiyerarşisi: Çocuğun yemeği hemen yemesini beklemek yerine; önce aynı odada bulunması, sonra dokunması, koklaması ve en son tatması hedeflenir.   ​Mutfakta Rol Alma: Besinle kurulan bağ mutfakta başlar. Çocuğun yemeğin hazırlık aşamasına (yıkama, karıştırma) dahil edilmesi, o gıdaya karşı olan "bilinmezlik korkusunu" kırar. ​Duyusal Oyunlar: Yemek saati dışında fasulye, pirinç veya un gibi malzemelerle yapılan oyunlar, el ve ağız çevresindeki hassasiyeti azaltmaya yardımcı olur.   ​Ne Zaman Uzman Desteği Alınmalı?   ​Eğer çocuğunuzun beslenme listesi 10-15 gıdanın altına düşmüşse, belirli bir besin grubunu tamamen reddediyorsa (örneğin hiç sebze veya hiç katı gıda yememek gibi) ve bu durum aile içi huzuru bozacak seviyeye gelmişse bir Ergoterapist değerlendirmesi hayati önem taşır. ​Sonuç olarak;   Seçici beslenme bir irade savaşı değil, bir uyum sağlama sürecidir. Ergoterapi, çocuğun tabağındaki düşmanları arkadaşa dönüştürmek için ona ihtiyaç duyduğu duyusal desteği ve beceriyi sunar. Unutmayın, her çocuk öğrenir; ancak bazen sadece farklı bir yolla öğrenmeye ihtiyaç duyarlar.