FAO: Küresel gıda fiyatları son 3 yılın zirvesinde

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü, enerji maliyetlerindeki yükseliş, Hürmüz Boğazı merkezli kriz ve Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimlerin etkisiyle küresel gıda fiyatlarının son 38 ayın en yüksek seviyesine çıktığını açıkladı.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), küresel gıda fiyatlarının nisan ayında art arda üçüncü kez yükselerek son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştığını duyurdu. FAO verilerine göre, uluslararası gıda fiyatlarındaki aylık değişimi takip eden Gıda Fiyat Endeksi, nisanda bir önceki aya göre yüzde 1,6 artarak 130,7 puana yükseldi. Böylece endeks, Şubat 2023'ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Örgüt, yükselişte enerji maliyetlerindeki artışın ve Orta Doğu'daki gerilimlerin belirleyici olduğunu bildirdi. FAO açıklamasında "Artan enerji maliyetleri ve Orta Doğu'daki çatışmaların neden olduğu aksaklıklar gıda fiyatları üzerindeki baskıyı artırdı." denildi. Özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilim nedeniyle yükselen petrol ve nakliye maliyetlerinin tarım sektörünü doğrudan etkilediği kaydedildi. Gübre fiyatlarındaki yükselişin de üretim maliyetlerini artırdığı belirtildi. Tahıl Fiyat Endeksi nisanda yüzde 0,8 yükselirken, ABD'deki kuraklık ve Avustralya'daki düşük yağış beklentisi dünya buğday fiyatlarını yukarı taşıdı. FAO raporunda, enerji ve gübre maliyetlerindeki artış nedeniyle çiftçilerin daha az gübre gerektiren ürünlere yönelmesinin beklendiği ifade edildi. Bunun da özellikle buğday üretiminde risk oluşturabileceği uyarısı yapıldı. Bitkisel yağ fiyatlarında ise sert yükseliş dikkat çekti. Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi nisanda yüzde 5,9 artarak son 21 ayın zirvesine çıktı. Palmiye, soya, ayçiçeği ve kolza yağı fiyatlarındaki yükselişte ham petrol fiyatlarının biyoyakıt talebini artırmasının etkili olduğu belirtildi. Et fiyatları da yükselişini sürdürdü. FAO Et Fiyat Endeksi nisanda yüzde 1,2 artarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Brezilya'daki arz sıkıntısının küresel sığır eti fiyatlarını yukarı çektiği bildirildi. Şeker ve süt ürünlerinde ise düşüş görüldü. Şeker fiyatları Çin, Tayland ve Brezilya'daki olumlu üretim beklentileriyle yüzde 4,7 gerilerken, süt ürünleri fiyatları da yüksek üretim kapasitesi nedeniyle yüzde 1,1 düştü. FAO ayrıca küresel tahıl üretimi tahminini de yukarı yönlü revize etti. Buna göre 2025 yılı dünya tahıl üretiminin yüzde 6 artışla 3 milyar 40 milyon tona ulaşarak rekor kırması bekleniyor. Bununla birlikte örgüt, 2026 yılı buğday üretimi konusunda Hürmüz Boğazı merkezli enerji krizine dikkat çekti. Raporda, boğazdaki gerilimin enerji ve gübre maliyetlerini artırarak küresel üretim üzerinde belirsizlik oluşturmayı sürdürdüğü vurgulandı. (İLKHA)